Dodenherdenking

De Nationale Dodenherdenking vindt jaarlijks plaats op 4 mei. Dit burgerinitiatief herdenkt slachtoffers van oorlog en geweld, met een sterke focus op de Tweede Wereldoorlog.

De eerste nationale herdenking vond plaats in 1961. Echter, de herdenkingen begonnen al in 1945, direct na de oorlog. In de eerste vijftien jaar na de Tweede Wereldoorlog werden er ongeveer dertienhonderd monumenten opgericht in Nederland.

In de beginjaren lag de nadruk vooral op verzetsstrijders en militairen. Vanaf het midden van de jaren ’60 verschuift die focus naar alle slachtoffers van geweld. Er was ook discussie over het herdenken van homoseksuele slachtoffers, Roma en Sinti.

Historicus Van Vree zegt: “Het is een hele mooie eigenlijk, die Nederlandse traditie, want het is een burgerinitiatief.” Hij voegt eraan toe: “Als er geen discussie meer zou zijn, dan zouden we ons misschien wel zorgen moeten maken over de vitaliteit van die herdenking.”

Dodenherdenking blijft relevant. De herdenkingscultuur evolueert voortdurend, maar blijft verbonden met de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog. Van Vree merkt op: “Deze herdenking is ontstaan bij de Tweede Wereldoorlog, maar we weten dat daar het geweld niet opgehouden is.”